Borsa/fon skandalında “Pusula” dosyası açıldı, sıra “Tera” dosyasında

Medya borsa/fon skandalında 28 yaşındaki süper girişimci Muhammed Yarız’ın 14,5 milyonluk yatına el konmasına, İsviçre’ye gönderdiği 25 milyon avroya ve duvara doğru son hızla giderken (artık hangi noter üzerindense) 26 bin küsur liraya elden çıkardığı 200 küsur milyonluk beş lüks araca yoğunlaşmışken Ankara’dan gelen acı bir haber ne kadar yaman çelişkiler içinde olduğumuzu yüzümüze vurdu. Emekli polis memuru Ali Şekeroğlu, 25 Eylül öğle saatlerinde emeklilerin Anayasa Mahkemesi önündeki “seyyanen zam” için seslerini duyurma eylemindeyken “Geçinemiyoruz. Gelinim işsiz, damadım işsiz. Bizi bu hale düşürenler utansın” diyerek beylik tabancasıyla intihar etti. Bir yanda, en hafif suçlamayla denetim hataları nedeniyle vurgunculara kapılarını açan, diğer yanda ayın sonunu getiremeyen milyonlar.

Ve son iddia: Yeni Parti Sözcüsü Zeynel Emre, AK Partili eski bakan Fatma Betül Sayan Kaya ve eşinin, işlemleri durdurulan Özata Denizcilik hisseleri üzerinden 63 milyon 359 bin liralarını 4 ay içinde 1 milyar 344 milyon liraya yükseltip çıktıklarını öne sürdü. Müthiş bir iddia.
Bu acı gerçeklerle yaşayarak skandal hakkında sorularımızı sormaya devam ediyoruz.

Borsa/fon işlerinde yeni sorular

Örneğin, aynı 25 Eylül günü Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın Dolmabahçe’deki makamında önemli bir toplantı yaptı. Anadolu Ajansı’nın “yapılacağı öğrenildi” gibi ucu açık ifadesi dışında, borsa/fon skandalının en üst düzeyde ele alındığı bu toplantı duyurulmadı. Toplantılar konusunda daha çok gazeteciler Nevzat Çiçek ve Dilek Güngör’ün yazdıklarıyla bilgi sahibi olduk.
Sonrasında da bir açıklama yapılmadı. İki meslektaşın duyumlarına göre, bu fonlara 1 milyon liraya kadar para yatırıp kaptırmış olan “küçük yatırımcıların” zararı fonların Takasbank ve Devlet İç Borçlanma Senedi’ne (DİBS) yatırılmış teminatlardan ödenecek. Öyle anlaşılıyor ki Erdoğan, ev ödevlerini verdiği katılımcılarla 29 Eylül Salı günü bir toplantı daha yapacak.
Dolmabahçe toplantısına Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek dışında, öğrenebildiğim kadarıyla şu kurum ve kuruluşların başkanları ya da temsilcileri katıldı: SPK, Borsa İstanbul, BDDK, Merkez Bankası, Takasbank ve TMSF.
İlginçtir, bütün gelişmelerle doğrudan ilgili olan İstanbul Borsası’nın adı ilk kez geçiyor krizin başlangıcından bu yana.
Soru şu: fonların paraları nerede? Onlara ne yapılacak?

O 12 tamam, ya diğerleri?

Muhalefet partilerinin, özellikle Yeni Parti lideri Özgür Özel’in ve medyanın zorlamasıyla serbest fonları Borsa’nın elektronik fon uygulaması TEFAS’a girmesinden önce şişirenlerin açıklanması talebi kısmen yerine geldi. Gazeteci Erdal Sağlam’ın gündeme getirdiği o 12 kişi açıklandı. Neredeyse tamamının Muhammed Yarız’ın “Pusula” ve örneğin EmlakEvin gibi yan kuruluşlarında çalışanlar olduğu, aralarında iddia edildiği gibi siyasetçi bulunmadığı görüldü. Bazı meslektaşlar bunu “şehir efsanesinin” patlaması olarak değerlendirdi. Ama ısrarlı sorular olmasa belki de hâlâ o 12 kişi arasında AK Partililerin bulunduğu iddiaları herkesi tedirgin etmeyi sürdürecekti.
O yüzden sormayı sürdürelim.
MASAK İstanbul Cumhuriyet Savcılığı’na sadece “Pusula” ile ilgili analiz listesini mi gönderdi?
Örneğin, borsa/fon iddialarının birkaç yıldır merkezinde bulunan “Tera” holding şirketleriyle ilgili rapor göndermedi mi?
Dilek Güngör, soruşturma ve toplam 131 fonu tasfiye sürecine alınmış 7 şirketten 3’ünün, Bulls, Pardus ve A1Capital’in  yatırımcıların parasını ödeyeceklerini beyan ettiklerini ve belki de tasfiye dışı bırakılabileceğini iddia etti.
Geriye Ters, Pusula, Hedef ve Atlas kalıyor.

Tera ve perde arkasına olanlar

Tera, özellikle dikkat çekiyor.
“Onursal Başkanı” ve yüzde 20 kadar hissedarı olan, 1990’ların ikinci yarısında, ANAP ve DYP’li hükümetlerde Ulaştırma Müsteşarlığı (seçim dönemi geçici bakanlık dahil), THY, Milli Piyango’da genel müdürlük ve YK başkanlığı yapmış, Oğuz Tezmen’in oğlu Emre Tezmen’in başında bulunduğu Tera’nın üstüne yeterince gidilmediği gibi bir algı var kamuoyunda.
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in 4 Kasım 2025’teki “Kimlerin manipülasyon yaptığını biliyoruz” dediği, “Mücadele artacak” dediği konuşmayı yaptığı sıralarda da Tera’nın borsa/fon yatırımları konuşuluyordu. Şimşek 2 Aralık 2025’te de Finansal İstikrar Komitesi’ni toplamıştı. Uygulayıcı olarak başta SPK’ya iş düşüyordu. Ama işlerin orada takılıp kaldığı izlenimi yayılınca 9 Mayıs 2026’da SPK Başkanı İbrahim Ömer Gönül görevden alındı, yerine yardımcısı Mahmut Sütcü getirildi.
SPK’da işler sıfırdan başladı. Ama SPK’nın harekete geçmesi için de Bakan’ın talimatının yerine getirilebilmesi için Borsa İstanbul (BİST), Takasbank ve Merkez Kayıt Kurumu’ndan (MKK) değerlendirme beklendiği söyleniyordu.

Korkulan başa geliyor

Ama borsa/fon cephesinde başka türlü bir hareketlilik başlamıştı. Tezmen, 26 Nisan’da Topkapı Üniversitesi’ni devraldı. Yarız 26 Mayıs’ta 14,5 milyon dolara lüks bir yat satın aldı, Yunanistan’ın Ege adalarına nâzır demirledi.
O arada korkulan başa geldi.
Uluslararası finans kuruluşu Morgan Stanley (MSCI) 23 Haziran raporunda Türkiye dahil beş ülkede (diğerleri Endonezya, Yunanistan, Güney Kore ve Bangladeş) anormal borsa/fon hareketliliği bildirdi ve adeta “Düzeltmezseniz, bize müsaade” demeye getirdi. (*)
Hâlâ ciddi bir hareketlenme görülmeyince, İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı 19 Ağustos’ta SPK’ya anormal borsa/fon hareketlerine dair yazı göndererek adeta “Bir şey yapmayacaksanız biz yapacağız” uyarısında bulundu. Çarklar bu uyarı sonrasında dönmeye başladı.
Ama fon kuruluşlarına el altından haber uçurulduğu kuşkusuna yol açan gelişmeler vardı. 24 Ağustos’ta Pusula Genel Müdürü Serhan Turhan İsviçre’deki banka hesabına 15 milyon dolar, Yarız da 1 Eylül’de aynı şekilde 25 milyon avro havale etti.

Tezmen’i MKK’ya kim aldı?

2 Eylül’de Yarız’a yurt dışı yasağı kondu ama gazeteci İsmail Saymaz’ın 12 Eylül’de, Yarız’ın aslında 2 Eylül’de Yunanistan’a çıktığını yazmasıyla 13 Eylül’de teslim oldu.
Bütün bu gelişmeler, en ağırını savcılar bulsun, en hafifinden denetim hatalarına ve bilerek yarı açık bırakılmış kapılara işaret ediyor.
Örneğin, SPK’nın MKK’dan “görüş beklediği” sırada MKK yönetim kurulunda Tezmen de üyeydi. Tezmen’in 3 Ağustos 2023’te o göreve getirildiği sırada Tera hakkında SPK’nın açtığı çok sayıda soruşturma ve kesilmiş cezalar vardı.
Buna rağmen Tezmen, Eylül 2026’da gözaltına alınana dek sürdürdüğü bu konuma, MKK yönetimine kimin önerisiyle ve belki de kimi temsilen getirilmişti?
Görev tanımında MKK’nın, “payları Borsa İstanbul’da işlem gören şirketlerin pay senetleri, borsa yatırım fonları, yatırım fonları, devlet iç borçlanma senetleri, özel sektör borçlanma araçları, varlığa dayalı menkul kıymet ve kira sertifikalarını” izlemekten sorumlu olduğu yazıyor.
MKK’nın işleyişinde aslan payına sahip Borsa İstanbul’un yüzde 80’i Türkiye Varlık Fonu’nun (TVF).

Kim kimi denetleyecek?

Borsa İstanbul’un Yönetim Kurulu Başkanı Prof. Dr. Erişah Arıcan, aynı zamanda başkanlığını Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın yaptığı TVF’nin başkan vekili. Aynı zamanda BDDK’nın banka ve finans kuruluşlarının risk ve derecelendirme işlerinde yetkilendirdiği kuruluşlardan Japon Kredi Değerlendirme-Avrasya (JCR-Eurasia) şirketinin de Yönetim Kurulu Başkanı.
Şamil Tayyar, durumun gidişine göre, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın borsa/fon skandalını araştırmak için Devlet Denetleme Kurulu’na (DDK) görev verebileceğini yazdı.
Eğer böyle bir durum olursa, DDK Başkanı Salih Tanrıkulu’nun da aynı zamanda Borsa İstanbul’da Yönetim Kurulu Başkan Vekili görevini yürüttüğünü akılda tutmak lazım.
Kimseyi kanıtsız suçlamayalım ama neyin ne olduğunu, kimin kim olduğunu da akılda tutalım.
Bir soruyu özellikle sona bıraktım, pek sorulmuyor: Uluslararası mali sistemde “hedge”, yüksek riskli yatırım fonu olarak bilinen ve şimdi bu krizi tetikleyen “serbest fonların” 2019’da halka açılması kimin fikriydi? Ne işe yaradı? Belki savcılar o kadar derine inmeye gerek duymuyordur, ama biz 29 Eylül toplantısını ve yeni gelişmeleri beklerken yine de sormaya devam edelim.