İstanbul bu akşam, 5 Ocak akşamı din ve siyaset kesişmesinin uluslararası siyaset açısından yankılar yaratabilecek bir toplantıya sahne oldu,
Ukrayna Cumhurbaşkanı Petro Poroşenko, Fener Rum Patriği Bartolomeo şerefine bir akşam yemeği veriyor; hayır Kiev’de değil İstanbul’da. Yemeğin şeref konuklarından birisi de yüzlerce yıldan sonra bu gün öğle saatlerinde Patrik Bartolomeo’nun imzasıyla “otosefal”, yani bağımsız statü kazanan Ukrayna Ortodoks Kilisesinin Metropoliti Epifanios. Yarın yüzyıllar ardından İstanbul ve Kiev ortodoks kiliseleri Fener Rum Patrikhanesinde ortak ayin yapacak. Kiev, Fener’in onayıyla, onu Ekümenik sayarak bağımsızlaşan 15’inci kilise oldu.
Poroşenko az önce yaptığı konuşmada, sabah saatlerinde görüştüğü Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’a teşekkür etti, kilise bağımsızlığının ülkesinin egemenlik ve toprak bütünlüğü müdahelesini güçlendireceğini söyledi ve ayrıca kendisine destek olan Rusya işgali altındaki Kırım halkına da selam gönderdi.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Kiev kilisesinin Moskova kilisesinden bağımsız hale gelmesine karşıydı, hatta bu konuda hem Erdoğan, hem Bartolomeo ile görüşmüştü. Ukrayna kilisesinin Moskova’dan bağımsızlığının, Balkanlar’da Makedonya ve Karadağ kiliselerinin de Moskova ekseninden çıkmasına yol açabileceği yorumları yapılıyor. Putin kilise gücünü bölgesel siyasetinin önemli bir parçası halinde görüyor.
Türkiye, NATO üyesi olarak Rusya’nın Ukrayna siyasetine karşı. Öte yandan Türkiye ve Rusya Suriye’de işbirliği içinde. Ancak ABD Başkanı Donald Trump da Fırat’ın Doğusundan çekilme ve Rus S-400’lerine karşı Patriot önerme kararıyla bölgedeki dengeler yeniden değişmeye başladı.
İstanbul’da Putin’e nispet Ortodoks buluşması bu bakımdan önümüzdeki süreçte dikkatle izlenmesi gereken gelişmelere yol açmaya aday.
Aşağıdaki fotoğrafta, sağdan sola, Ukrayna Cumhurbaşkanı Petro Poroşenko, Fener Patriği Bartolomeo ve Kiev Patriği Epifanios 5 Ocak akşamı İstanbul’da verilen yemek öncesi konuşmaları dinlerken görülüyor.
