Türkiye, ABD tehditlerine rağmen Rus S-400 füzelerini teslim almaya başladı

Milli Savuma Bakanlığı Rusya’da alınan S-400 füzeleri teslimatına 12 Temmuz itibarıyla başladığını açıkladı. İlk füze parçalarının iki Rus nakliye uçağı tarafında 15 Temmuz 2016 darbe girişiminin merkezi olarak kullanılan Ankara yakınlarındaki Mürted hava üssüne getirilmeye başlandığı bildirildi. Hükümet adına ilk açıklamayı yapan Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu “Bitmiş bir anlaşma. Herhangi bir sıkıntı yok. Süreç bundan sora da sağlıklı bir şekilde devam edecek dedi. Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan, 1 Temmuz’da, S-400’lerin teslimatına on gün içinde başlanacağını bildirmiş, Amerikan tehditlerine rağmen Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile varılan anlaşmadan geri dönüş olmadığını söylemişti.
ABD’nin bir NATO müttefikine Rusya ile işbirliğine girmemesi talebini, yaptırım tehdidine rağmen kabul ettirememesinin –eğer varsa- nadir bir örneği olan bu gelişme, Amerikalılar açısından diğer müttefiklerine kötü örnek olma özelliği taşırken Türkiye’yi da siyasi, askeri ve ekonomik yaptırımlarla karşı karşıya bırakıyor.
Son olarak Japonya’daki G20 zirvesi sırasında Erdoğan’ın ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı görüşme sonrasında Trump, Türkiye’nin Rusya’dan füze almaya karar vermesinde kendisinden önceki Barack Obama yönetiminin Türkiye’ye Patriot satmamış olmasının payı olduğunu kabul etmiş, Erdoğan da koşullar uygun olursa Türkiye’nin Patriot da alabileceğini söylemişti. Ancak bu gelişme sonrasında Kongre, Trump’a rağmen, Türkiye S-400’leri teslim alırsa, F-35 uçakları satışının engellenmesi ve ekonomik yaptırım uygulanmaya başlanması talebini tekrarlamıştı.
Şimdi sırada şu sorular var:
1- S-400’ler kurulup “aktive edilecek” mi? Yani çalıştırılıp Türk hava savuma sistemine dâhil edilecek mi? ABD bu durumda NATO hava savunma sistemine bir Rus silah sisteminin bağlanması nedeniyle gelişmiş F-35 uçaklarının gizli teknolojisinin deşifre olacağını söylüyor. Türkiye’ye ortak üreticisi olduğu F-35’lerin teslimatının engellenmesi talebi buradan kaynaklanıyor.
2- ABD bu gelişme karşısında Türkiye’ye ne tür yaptırımlar uygulayacak?
3- Türkiye bu yaptırımlara ne karşılık verecek?
Daha önce, 1975 yılında ABD 1974 Kıbrıs müdahalesi ve afyon ekimi nedeniyle Türkiye’ye askeri ambargo kararı alınca, dönemin Başbakanı Süleyman Demirel, İncirlik dâhil bütün üsleri Amerikan kullanımına kapatmış, bu durum 3 yıl devam etmişti.
Hem ABD, hem Türkiye’nin batı savunma ittifakı NATO’ya üye olması, NATO’nun baş hasmının da fiilen Rusya olduğu gerçeği, S-400 konusunu Türkiye’nin özelde ABD, genelde Batı ile ilişkilerinde bir “stres testine” dönüştürmüş bulunuyor. Stres testi finans sektörünün mühendislikten alıp kullandığı bir kavram: yükleme ya laboratuvar, ya da bilgisayar ortamında dayanıklılığın sınırlarını bulmayı amaçlıyor. S-400 konusunda Türkiye’nin Batı ile ilişkilerinin dayanıklılık sınırları ölçülüyor adeta.
ABD yaptırımları, sadece Türkiye’nin de ortak üreticisi olduğu F-35 uçaklarının verilmeme tehdidini kapsamakla kalmıyor. Gerçi önceki Genelkurmay Başkanlarından İlker Başbuğ F-35 programının çok geciktiğini, aksadığını ve planlandığından çok daha yüksek maliyetlere ulaştığını söylüyor ama Türkiye daha yirmi yıl öncesinden, önümüzdeki dört yıl içinde gövde ömrünü tamamlamaya başlayacak F-16’lar yerine hava savunmasını F-35’ler üzerine kurmaya başlamıştı. İşin askeri boyutunda sadece F-35’ler yok. Özellikle hava, bir ölçüde deniz kuvvetlerinde hâlâ ABD ve başka NATO ülkelerinde üretilen teknoloji ve hassas malzemeye bağımlılık mevcut.
Ancak Amerikan yaptırımları esas olarak zaten zor günler geçiren Türkiye ekonomisini tehdit ediyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan 29 Haziran’da Japonya’da Trump ile yaptığı görüşme üzerine iyimser bir tablo çiziyor. Ama ne Kongre Trump’ı destekliyor, ne de Trump bir dediği diğerini tutan bir siyasetçi; daha önce PKK’nın Suriye kolu PYD’ye karşı Fırat’ın doğusunda söz konusu edilen askeri harekâtın “ekonominizi mahvederim” tehdidi ardından askıya alındığı biliniyor. Trump, Japonya’daki basın toplantısında bu harekâtı kendisinin Erdoğan’a telefon ederek durdurduğu iddiasında bulunmuştu. Trump, Orta Doğu uzmanı yeni Ankara Büyükelçisi David Satterfield’i tam da bu günlerde, 10 Temmuz’da Türkiye’ye göndermiş bulunuyor.
ABD ile zıtlaşmanın tırmandığı süreçte Erdoğan’ın Merkez Bankası Başkanı Murat Çetinkaya’yı “faizleri indirmedi” gerekçesiyle, ancak kulise yansıdığı kadarıyla yeni parti kurma hazırlığındaki eski ekonomi kaptanı Ali Babacan ile irtibatı kuşkusuyla görevden almasına dek varan hassas gelişmeler söz konusu. Trump’ın meşum Twitleriyle sadece Türkiye’de değil, en son büyükelçi örneğinde olduğu gibi (İsrail’le birlikte) en yakın stratejik ortağı İngiltere’de bile nasıl sarsıntılara yol açtığı görülüyor.
Aslında Hazine ve Maliye Bakanı Berat Albayrak yönetimindeki Türk ekonomisi, kendi yapısal sorunlarına ek olarak, ABD dışında başka dış tehditlerin de etkisi altında. Bunlar arasında Kıbrıs etrafındaki gaz arama ihtilafının askeri boyutlarıyla tırmanmasını da sayabiliriz. Avrupa Birliğinin (AB), Türk Deniz Kuvvetleri eşliğinde yapılan aramalar nedeniyle Türkiye’ye yaptırımlar uygulamaya karar vermesi, Ankara’nın tepkisine neden oldu. Türkiye’nin ihracatının yarısı AB ülkelerine, siyasi yönden sorunlar yaşasa da ekonomik bakımdan Türkiye’nin en önemli ticari muhatabı, başta Almanya, İtalya, Fransa, Hollanda gibi ülkeleri olmak üzere AB ülkeleri; en ciddi dış yatırımlar da AB’den geliyor.
Bütün bunların üzerine bir de Erdoğan’ın yerel seçimlerde yaşadığı yenilgiye bağlı olarak AK Parti içinde karşı karşıya kaldığı sorunlar binmiş durumda.
Erdoğan, S-400 meselesini sadece savunma ihtiyacı olarak değil, özellikle 15 Temmuz sonrasında ABD ile ve genel olarak Batıyla ilişkileri yeniden tanımlama ihtiyacı çerçevesinde görüyor. Öte yandan, kendileri de ABD’deki Trump yönetimi tarafından itilip kakılmaktan bıkmış başka NATO üyesi ülkelerin de Türkiye ile ABD arasındaki S-400 zıtlaşmasının sonucunu merakla beklediği dikkate alınmalı.
Dolayısıyla bu aslında iki yönlü bir stres testi sayılır.
Sorular şunlar:
1- ABD, Rus füzeleri aldı diye Türkiye’yi gözden çıkarmaya ne kadar hazır?
2- Türkiye, ABD ve AB ile ilişkileri nereye kadar gerebilir?
3- Türkiye, Rusya’ya ne kadar, nereye kadar güvenebilir?
4- Türkiye’de seçmen ekonomik faturanın ağırlaşmasını nereye kadar taşıyabilir?
5- Bu süreç yine “beka” sorununun gündemde tutulacağı bir baskın seçim getirir mi?
Türkiye’yi hem iç, hem dış siyaset ve ekonomi alanında daha da sıcak günler bekliyor.

“Türkiye, ABD tehditlerine rağmen Rus S-400 füzelerini teslim almaya başladı” için 3 yorum

  1. Sayın Yetkin, 1974 Kıbrıs Savaşı Sonrası Amerikan üslerini kapatan Süleyman Demirel değil , Bülent Ecevit Hükumetidir.

    1. Sayın okurum, lütfen bilgilerinizi kontrol ediniz. İncirlik dahil 21 üs ABD kullanımına 25 Temmuz 1975 itibarıyla kapatıldı, Başbakan Demirel idi. Saygılarımla

  2. S 400 LER GELDİ MÜRTEDE OLSUN HAYIRLI
    GELDİĞİ ZAFERMİ? YOKSA KARAMBOLMU?
    GÖSTERECEK BUNU YAKIN GELECEK
    EĞER KARAMBOL OLACAKSA BEDELİNİ MİLLET ÖDEYECEK,

    EĞER OLMASSA EKONOMİDE KAOS YADA DURULMAK
    REİS HANESİNE ALTI ÇİZİLİ BİR PUAN DAHA YAZACAK
    O ZAMAN TRUMPH NE YAPAR DERSİNİZ KONGRE İLE?
    ONUDA NEO LİBERAL SENATÖRLER DÜŞÜNSÜN İNCE İNCE

    DÜŞÜNDÜLER ALDILAR KARARI ÇIKARDILAR GÖZDEN TÜRKİYEYİ
    REİS DER BAKIN İYİ DÜŞÜNÜN ÇEKERİZ İNCİRLİĞİN FİŞİNİ
    KISA VADEDE GÖZE ALAMAZ AMERİKA BUNU
    TEK KAZANAN OLDU BU DENKLEMDE; O’DA SADECE KATERİNANIN TORUNU

    ASLINDA TÜRKİYE RUSYAYA FAZLA GÜVENMESİN
    İKTİDAR PUTİNİ YÖNLENDİRSİN
    MANTIKLI SAVLAR ATARSAN ORTAYA
    İKNA EDERSİN MOSKOFU ORTADOĞUDA

    PUTİN MANTIKLI ADAMDIR SADECE BİRAZ YÖNLENDİRİLMEYE İHTİYACI VAR
    BU DÜŞÜNCEDE HÜKÜMETTE FAZLASIYLA VAR
    REİS İYİ OYNARSA, BU SİYANÜRLÜ TAŞLARDAN OLUŞAN SATRANCI AKŞAMDAN
    İŞLEMEZ BU ZEHİR MİLLETİN NASIRLLI ELLERİNDE TUTTUĞU ŞAHTAN

    AB’DE ŞIMARIK DAVRANIYOR HERZAMAN TÜRKİYE’YE
    BİLMEZKİ AVRUPA SİYASETİNİN ANAHTARI TÜRKİYEDE
    AMACIM DEĞİL HÜKÜMETE SÖZLERİMLE ARKA ÇIKMAK
    GEL BİR ALT KITADA ANLATAYIM NASIL OLUYOR SEN BAK

    MEMLEKETTE UZUN SÜREDİR VAR SURİYELİ ARTIK YETER
    AÇ HÜKÜMET KAPILARI GİTMELERİNE VER DESTEK
    BAK NASIL GİDİYORLAR AVRUPANIN DÖRT BİR YANINA
    BİRAZDA AB’Lİ HÜKÜMETLER DÜŞÜNSÜN KAFALARI ELLERİNİN ARASINDA

    SÖZGELİMİ EN YAKINI YUNANİSTAN
    SURİYELİLER HEMEN GİDERLER ORAYA DAHA TAN YERİ AĞARMADAN
    MİÇOTAKİS DAHA NE OLUYOR DİYE DURUMU DEĞERLENDİREMEDEN
    BAK ALTIN ŞAFAK NASIL GELİYOR İKTİDARA EN ERKENİNDEN

    SADECE YUNAİSTAN DEĞİL DEĞİŞİR TÜM AVRUPA SİYASETİ
    GEÇ BİLE KALINDI BU YÖNTEMİN DENENİLMEMESİ
    ÇIKAR KARIŞIKLIK, OLAYLAR GÖSTERİLER,PROTESTOLAR AB MEYDANLARINDA
    TÜRKİYENİN ÖNÜ AÇILIR BU KAOSTA, HAKKIMIZ OLAN DOĞU AKDENİZDE ARANILAN DOĞAL GAZDA

    BU MİLLET EKONOMİK STRESE ALIŞIKTIR, MİLLİ KONULARDA
    YETERKİ YAPILMASIN ÖTEKİLEŞTİRİCİ SİYASET SOSYOLOJİK ANLAMDA, HALKIN ARASINDA
    EĞER YAPILIRSA BUNLARIN TAM TERSİ,
    O ZAMAN GÖRÜR HÜKÜMET REYLERDE TERSİ İSTATİSKİ

    AMA REİS ÜMMET LAFI ÇIKARDI
    SANKİ SADECE SÜNNİ TOPLULUĞU VARSAYDI
    ZARAR VERİR BU KISA VADEDE BU TARZI DEĞİŞTİRMESSE
    OYLAR KAYABİLİR SAĞLAMCI ABDULLAH GÜLE ZAMANI GELİNCE

    BENDE BUNU ANLAMIYORUM MADEM PARTİ KURACAKSIN NEDEN HEP ARKA PLANDASIN
    MİLLETE DER GİBİSİN BEN ÇOK SAĞLAMCIYIM SEN KAFANA TAKMAYASIN
    BİRDE AYRICA DAVUTOĞLU HOCA VAR
    MİLLETİN BİR KISMININ ONUN HAKKINDA AYRI DÜŞÜNCELERİ VAR

    GENE UZATTIM GECENİN BU SAATİNDE
    SAĞLICAKLA KALIN UMUMİYETLE
    HERŞEY GÖNLÜNÜZCE OLSUN İÇTENLİKLE
    YÜZÜNÜZDEKİ GÜLÜMSEMENİN HİÇ EKSİK OLMAMASI DİLEĞİYLE

Bir Cevap Yazın