Categories: Siyaset

Saral’ın istifası Aliyev’i kesmedi. Ankara, Bakü’yü yatıştırma çabasında

Azerbaycan Cumhurbaşkanı Aliyev, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın danışmanı Saral’ı istifa ettirmesiyle de yatışmamış görünüyor. MHP lideri Bahçeli devreye girdi.

Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’in ilk ve ortaöğretimde başörtüsü yasağı kararını geri almasını isteyen başdanışmanı Oktay Saral’ı istifa ettirmesi Aliyev’in tepkisini yatıştırmadı. İstifanın ardından Aliyev’in 29-30 Ekim tarihlerinde Ankara’da yapılacak Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) Zirvesi’ne katılımının teyidi haberini almayı bekleyen Ankara’ya, onun yerine zehir zemberek bir çıkış daha geldi.
Bakü’de uluslararası bir toplantıda konuşan Aliyev, isim vermese de Ankara’ya şu sert mesajı verdi:
“Çifte standartlar, birilerinin size nasıl yaşamanız gerektiğini öğretmek istediğinde de kendini gösterir. Böyle bir adım atmadan önce insan aynaya bakmalı ve kendine şu soruyu sormalıdır: “Bir başkasına ders vermek, onu eğitmek, bağımsız bir ülkeye nasıl yaşaması gerektiğini, ne yapıp ne yapmaması gerektiğini anlatmak için ahlâki bir hakkınız var mı?”
Aynı toplantıda konuşan Yeni Azerbaycan Partisi milletvekili Aydın Mirzazade’nin Aliyev’i tamamladı:
“Biz herhangi bir ülkenin vilayeti ya da bir bölgesi değiliz. (…) Kimse bize ders vermeye kalkışmasın. Böyle beyanlar ikili ilişkilerin iyileşmesine yardımcı olmuyor.”

Ankara yatıştırma çabasında

Bu sözler Ankara’da soğuk duş etkisi yaptı.
Aliyev’in söylemediklerini de YAP milletvekilleri söylüyor, “Oktay Saral’ın istifası yetmez,” diyorlardı.
Neticede Erdoğan’ın siyasi takibi olan Yeniden Refah Partisi lideri Fatih Erbakan’la birlikte 21 Ekim’de Azerbaycan’a girişleri yasaklanan siyasetçiler arasında bulunan DEM Partili Ömer Faruk Gergerlioğlu, konuyu 27 Ekim’de TBMM Dışişleri Komisyonunda yapılan Mekke Anlaşması görüşmeleri sırasında, Dışişleri Bakan Yardımcısı Levent Gümrükçü’den ne yapacaklarını sordu. Aldığı yanıt, görüşmelerin sürdüğü oldu. Ama zaten bu konu en üst düzeyde ele alınıyordu.
Tam o esnada Beştepe’de Cumhurbaşkanı Erdoğan MHP lideri Devlet Bahçeli ile önceden planlanmamış bir görüşme yapıyordu.
Bahçeli, krizin başından itibaren Azerbaycan’ın Ankara Büyükelçisi Reşad Aslanov’la doğrudan temas dahil, yatıştırıcı rol oynamıştı.
Erdoğan, Aliyev’in 31 vatandaşın girişine yasak koyması sonrasında Aliyev’i aramış ve Ankara’daki TDT Zirvesi’ne davet etmişti; bunu Saral’ın istifasını istemesi izlemişti.

Bahçeli devreye girdi

Görüşmeden birkaç saat sonra, uzunca bir yazılı açıklama yapan Bahçeli’nin öne çıkan mesajları şöyleydi:
“Bizi birbirimize bağlayan, bizi birleştiren; ortak tarihimiz, dilimiz, kültürümüz, ülkülerimiz ve gelecek tasavvurumuzdur.
“Özellikle ifade etmek isterim ki Türk dünyasının birliği, herhangi bir devletin diğerinin üzerinde hâkimiyet kurması anlamına gelmez.
Azerbaycan ile Türkiye arasındaki kardeşlik, günlük gelişmelerin sınırlarına sığdırılamayacak kadar köklü. Aynı hassasiyet Türk dünyasının bütün kardeş devletleri için geçerlidir.
“Kardeşliğimizi korumak, bağımsız devletlerimizin egemenliğine saygı göstermek ve tarihî yürüyüşümüzü gelecek nesillere taşıyarak sürdürmek hepimizin boynunun borcudur.”
Bu açıklamadaki kilit ifadeler, TDT bünyesinde kimsenin kimseye abilik taslamaması ve her birinin egemenliğe saygı göstermenin herkesin boynunun borcu olduğu ifadeleridir.

Aliyev Ankara’ya gelecek mi?

Ama belki de Aliyev’i yatıştırmak için özen gösterilen bir unsur daha var.
Bahçeli ortak unsurları sayarken “din birliğini” saymamış. Bu ayrıntının, TDT üyesi diğer devletleri de rahatlatması amaçlanmış olabilir; bağımsızlıklarını kazandıkları Sovyet sisteminin de etkisiyle laik, Azerbaycan tanımıyla “dünyevi” toplumlardan söz ediyoruz.
Erdoğan’ın Aliyev’e başörtüsü ayarı veren danışmanını bu yüzden göndermesi hiç kolay olmamıştır. Bahçeli’nin sözlerinin Aliyev’i yatıştırıp Ankara’ya gelmesini sağlayıp sağlamayacağını ise hep birlikte göreceğiz.

YetkinReport

Recent Posts

Her şey Erişah Arıcan’da mı bitiyor? O zaman şu beş soruya yanıt var mı?

İki kilit noktada bulunan Erişah Arıcan'ın soruşturulması gerekli ama krizin boyutlarının onu aştığı da ortada.…

15 saat ago

Özel: önce Türkiye, sonra Atatürk’ün partisini alacağız

Yeni Parti Kurultayı'nda tek aday olarak genel başkan seçilen Özel: önce Türkiye, sonra Atatürk'ün partisini…

2 gün ago

Sermayenin yeşil enerjiye yöneliminin sırrı ve Ali Koç’un tutumu

Yeşil enerji artık sermaye açısından da kârlı bir seçenek, hatta zorunluluk olarak öne çıkıyor. Antalya'daki…

2 gün ago

COP31: Dünya lafla peynir gemisi yürümeyeceğini anladı. Şimdi ne yapmalı?

Antalya'daki COP31 iklim zirvesinde dünya liderlerinin artık sadece parlak vaatlerin işe yaramayacağını anladıkları görülüyor. Eyleme…

5 gün ago

Çember daralıyor: Kavcıoğlu BDDK’yı bıraktı. Yeni tutuklamalar var

Fon krizinin hedefteki kurumlarından BDDK'nın başındaki Şahap Kavcıoğlu istifa etti. Kavcıoğlu'nun yardımcısı iki gün önce…

6 gün ago

2026 Türkiye Raporu: Avrupa Birliği dar ufkunu ne zaman genişletecek?

AB, 23’üncü ve 24’üncü fasılların açılmasına konulan engelleri kaldırmalı; Gümrük Birliği’nin modernleştirmekten ve insanların temasını…

7 gün ago