Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Asya’da İşbirliği ve Güven Artırıcı Önlemler Konferansı’nın (CICA) 6. Zirvesi nedeniyle bulunduğu Kazakistan’ın başkenti Astana’daki ikili temasları kapsamında, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile bir araya geldi.
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, 13 Ekim’de Kazakistan’ın başkenti Astana’da Cumhurbaşkanı Erdoğan ile yapacağı görüşmeden önce yaptığı açıklamada Türkiye’nin Avrupaya gaz tedariki için “en güvenilir yol” olduğunu, bu yöntem ile enerji fiyatlarındaki yükselmenin de kontrol altına alınabileceğini belirtti.
Putin, “Türkiye Avrupa’dan daha güvenli bir rotadır. Sizin tutumunuz sebebiyle bu rotayı daha yoğun kullanmayı planlıyoruz,” dedi.
Putin’in açıklaması Rusya’nın Avrupaya gaz tedariğini sağlayan önemli gaz hattı Kuzey Akımında patlama meydana gelmesinin ve Batı ülkelerinin Ukrayna savaşı sebebiyle Rusya’ya uyguladığı yaptırım paketlerini enerji ürünlerinin ihracatında tavan fiyat belirleme kararıyla genişletmesi üzerine geldi.
Rusya, Avrupa gaz ihtiyacının yüzde 40’ını karşılıyordu. Ukrayna savaşından sonra artırılan yaptırımların ardından Rusya tadilat gerekçesiyle gaz arzını birkaç kes kesti.
Kesintilerin ardından Kuzey Akım boru hattında patlama meydana geldi.
Yıllık gaz tüketimi 440 milyar metreküp olan Avrupa’nın depolama kapasitesi ise 110 milyar metreküp. Her ne kadar özellikle Almanya bu yıl sonuna kadar gaz tedariklerinin yerinde olduğunu ve Kuzey Akım’daki patlamanın Avrupa’ya olumsuz bir etkisi olmadığını söylese de, Avrupa ülkelerinde Rusya’dan gelen arz kısıntısı sebebiyle artan enerji fiyatları ekonomiyi olumsuz etkiliyor.
Amerika Birleşik Devletleri Rusya’ya uygulanan yaptırımların enerji sanayii üzerine de genişletmesini savunurken Avrupa enerji yaptırımlarının ihracat fiyatlarında tavan fiyat belirleme ile sınırlandırılmasına karar verdi.
ABD, Rusya’yı Suudi Arabistan’a yaptığı satışlarla bu tavan fiyat belirlemesini kırmakla ve küresel fiyatları yükseltmekle suçluyor.
Tüm bu gelişmelerin ardından Putin, Avrupa’ya gaz tedariğini Türkiye üzerinden sağlamayı ve Türkiye’de ek bir gaz boru hattı inşa edilmesini önerdi.
Rusya Devlet Başkanı, Rusya-Türkiye hattındaki TürkAkım’a yapılan terör saldırılarının engellenmesinde Türkiye’ye yardımcı olacağını, ve gaz kaybının yaşanmamasını sağlayacaklarını sözlerine ekledi.
Putin, “Mevut hattı genişletmek ve başka bir gaz boru hattı inşa etmek niyetindeyiz. Türkiye’yi dünyanın en büyük doğalgaz üssü haline getirmeyi amaçlıyoruz” dedi.
Rusya devlet başkanı, planın Avrupa pazarlarını da hedeflediğini, bu proje ile ilgileniyorlarsa bu planın doğalgaz fiyatlarını da istikrara kavuşturulmasına hizmet edebileceğini belritti.
Enerji üssü, “sadece tedarik için değil, aynı zamanda fiyatın belirlenmesi için de bir platform olacaktır, çünkü bu çok önemli bir konudur. Bugün bu fiyatlar çok yüksek. Herhangi bir siyasi ima olmadan normal bir piyasa seviyesinde kolayca düzenleme yapabiliriz” dedi.
