Brezilya’nın Önceki Cumhurbaşkanı Bolsonaro 27 Yıla Mahkûm Edildi

 

Brezilya Yüksek Mahkemesi önceki Cumhurbaşkanı Jair Bolsonaro’yu, Yüksek Mahkeme’yi feshederek seçim sonuçlarının geçersiz kılınması, orduya geniş yetkiler vererek olağanüstü hâl ilan etmesi ve seçilmiş cumhurbaşkanına yönelik suikast girişimi dahil olmak üzere, 2022 Brezilya seçimlerine müdahale amacıyla tasarlanmış darbe girişimini yönetmekten suçlu buldu.

Bolsonaro’nun mahkumiyeti, kendisi ve yakın çevresinin, aylarca seçmenlerin Brezilya seçim sistemine olan güvenini sarsmaya çalıştığı ve ardından 2022 seçimlerini kıl payı kaybettikten sonra iktidarda kalmanın yollarını aradığını gösteren çok sayıda kanıta dayanıyordu.

4’e karşı 1 oyla alınan kararla Bolsonaro’nun yanısıra, aralarında başkan yardımcısı, savunma bakanı, deniz kuvvetleri kuvvetleri komutanının da bulunduğu yedi kişi darbe komplosuna katılmaktan suçlu bulundu.

27 yıl 3 ay hapis cezasına çarptırılan 70 yaşındaki Bolsonaro’nun cezasını ev hapsinde çekmesi sözkonusu olabilir.

Bolsonaro’nun Müttefiki Trump

Bolsonaro’nun öndegelen uluslararası destekçisiyse ABD Başkanı Trump. Bolsonaro’nun oğullarından birinin, aylarca Beyaz Saray’a babasının hapis cezasından kurtulması için lobi yapmasının ardından Temmuz ayında Trump devreye girmişti.

Trump yönetimi Brezilya’dan yapılan ithalata yüzde 50 gümrük vergisi uygulamaya başlamasının yanısıra, Bolsonaro davasının yargıcı Alexandre de Moraes’e, genellikle insan hakları ihlalleri yapan kişilere uygulanan, ABD’nin elindeki en sert yaptırımlardan bazılarını uyguladı.

Oyunu kullanırken Yargıç Moraes, kanıtların Brezilya’nın, “seçimleri kaybetmeyi bilmeyen bir siyasi grubun” eylemleri nedeniyle, yirmi yıldan fazla bir süre boyunca yaşadığı diktatörlüğe tehlikeli bir şekilde geri dönmek üzere olduğunu gösterdiğini vurgulamıştı.

Trump yönetimi, Trump gibi Bolsonaro’yu da muhafazakâr sesleri susturmaya yönelik küresel bir girişimin kurbanları olarak gösteriyor. Eski bir asker olan ve uzun süre milletvekili olarak görev yapan Bolsonaro, 2018 yılında, Brezilya’da seçmenlerin yolsuzluklar ve suçla mücadeledeki yetersizliklere karşı duyduğu tepki sayesinde cumhurbaşkanı seçilmişti. Bolsanaro’nun mahkumiyetinin ardından Brezilya’ya yönelik ABD yaptırımlarının artması bekleniyor.

Bolsonarismo

Dünyanın 4. büyük demokrasisi olan Brezilya’da kamuoyu yoklamaları Brezilya halkının beşte ikisinin Bolsonaro’nun yargılanmasını haksız bulduğunu gösteriyor.

Bolsonaro’nun taraftarlarınca benimsenen görüş ve yaklaşımlarını tanımlamak için kullanılan Bolsonarismo kavramıysa akademik araştırmaların konusu olmayı sürdürüyor.