Açıklamayı PKK yöneticilerinden Sabri Ok, Kuzey Irak’ta, bir kısmının Türkiye’den çekildiğini söylediği silahlı 25 militanla birlikte yaptı. (Foto: Rudaw)
PKK, Türkiye’deki “tüm güçlerini” geri çekmeye başladığını açıkladı. Açıklama 26 Ekim’de PKK’nın üst kadrosundan, KCK Yürütme Konseyi Üyesi Sabri Ok tarafından Kuzey Irak’ta yapıldı. Ok, silahlı militanların Irak’a çekilme işleminin sürmekte olduğunu, çekilenlerden bir kısmının da açıklama sırasında hazır bulunan toplam 25 üst düzey PKK militanları arasında bulunduğunu söyledi.
Açıklamaya iktidardan ilk tepkiyi veren AK Parti Sözcüsü Ömer Çelik, “olumlu” bulduğu gelişmenin “Terörsüz Türkiye yol haritasındaki ilerlemenin somut adımı” olduğunu söyledi.
Bu gelişme, Türkiye’de yaklaşık yarım asırdır devam eden terör döneminin son bulması yönünde önemli bir dönüm noktası. PKK, Abdullah Öcalan liderliğinde 1978’de kurulan PKK, karargahını 1980 askeri darbesinden itibaren Irak’a, İran-Türkiye sınırlarına yakın Kandil Dağlarına çekmeye ve 1984’ten itibaren de yaygın silahlı saldırılara, bugüne dek onbinlerce kişinin öldürüldüğü terör eylemlerine başlamıştı.
Erdoğan-DEM Görüşmesi Öncesi
Açıklama, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın 28 Ekim’de, Pervin Buldan ve Mithat Sancar’dan oluşan DEM Parti İmralı heyetiyle görüşeceğinin duyurulmasından hemen önce yapıldı. PKK Sözcüsü Ok, geri çekilme kararının “Öcalan’ın onayıyla” alındığını söyledi. Bu da karar öncesinde MİT ve DEM üzerinden temas trafiği olduğunu gösteriyor. Öcalan’ın avukatları da 17 Eylül’de 6 yıl aradan sonra İmralı’da müvekkilleriyle görüşmüştü.
DEM heyetinin Erdoğan ile görüşmesinde TBMM’de Ağustos başında kurulan Terörsüz Türkiye (Milli Dayanışma, Kardeşlik, Demokrasi) Komisyonunun çalışmaları ardından atılması beklenen adımların konuşulması bekleniyordu.
MHP lideri Devlet Bahçeli’nin bir yıl kadar önce, 22 Ekim 2024’de Öcalan’a yaptığı PKK’yı fesih ve silah bırakma çağrısı yapmış, ardından Öcalan’ın 27 Şubat’ta buna olumlu yanıtı, PKK’nın 5-7 Mayıs’ta Kongre ile fesih kararı vermesi ve 11 Temmuz’da 30 PKK militanının sembolik silah yakma eylemi izlemişti.
Sırada İmralı Görüşmesi mi?
PKK’nın Türkiye’den çekilme kararına başlaması ardından TBMM Başkanlığındaki Komisyonun, kapanış görüşmesini İmralı’da Öcalan ile yapması da söz konusu.
Bir süre önce DEM Partili TBMM Başkanvekili Buldan’ın “Beş partiden birer kişinin gidip görüşeceği” demecine, CHP’li Murat Emir böyle bir teklifin gündemde olmadığı yanıtını vermiş, Kurtulmuş da bunu doğrulamıştı. PKK’nın silahlı güçlerini -MİT ve Türk Silahlı Kuvvetleri gözetiminde- Türkiye’den çekmesinin tamamlanması ardından bu teklifin yapılması ve mümkün hale gelebilir.
PKK Kararı ve Talepleri
Yıllardır devlet güvenlik kayırlarında PKK’nın Türkiye sorumlusu olarak yer almış Sabri Ok’un Türkiye’den çekilme kararını açıklarken kullandığı bazı ifadeler özellikle dikkat çekici.
Örneğin Ok, Ankara’nın “Yetersiz yaklaşımlarına” rağmen “yeni pratik adımlar” diye tanımladığı çekilme kararını, Öcalan ve PKK’nın yanı sıra, “Türkiye ve Kürtler üzerine gittikçe ağırlaşan tehlikeleri bertaraf edebilmek için” verdiklerini söylüyor. Burada “Türkiye ve Kürtler üzerine ifadesi”, bir süredir Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’dan Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’a dek vurgulanan, Terörsüz Türkiye sürecine sabotaj girişimleri söylemiyle örtüşüyor.
PKK’nın açıklamasında Ankara’dan “gecikmeden” siyasi ve hukuki “yaklaşımlar” bekleniyor; bu çerçevede “PKK’ya özgü Geçiş Hukuku”ndan söz ediliyor. Bu da ilk kez Cumhurbaşkanı Hukuk Başdanışmanı Mehmet Uçum’un ileri sürdüğü süreli, geçici ve özel bir Geçiş Süreci Yasası önerisini çağrıştırıyor. Bu konunun TBMMM kulisinde bir süredir olgunlaştırıldığı biliniyor.
PKK’nın sembolik silah yakma eylemi süreçte ilk somut adım sayılmıştı. Silahlı güçlerini Türkiye dışına çıkarma adımı ise, tersinir bir süreç olmadıkça Türkiye’nin yarım asırlık terör dönemini kapatmasında dönüm noktası sayılabilir.
