Türkiye’nin 2026 başı itibarıyla 13 ülkede 70 binden fazla askeri varlığı bulunuyor. Somali, Mogadişu Limanı’ndan bir görünüm: Açıkta TPAO’nun derin deniz sondaj gemisi Çağrı Bey, rıhtımda TCG Gaziantep fırkateyni ve TPAO iş gemileri. (Foto: MSB)
Millî Savunma Bakanlığı kaynaklarına göre, Türk Silahlı Kuvvetlerinin (TSK) 13 ülkede 70 binden fazla birliği bulunuyor. Bu TSK’nın TBMM’de kabul edilen bütçeye göre 550 bin olan aktif birliklerinin yaklaşık 8’de biri, ya da yüzde 13’ünün Türkiye sınırları dışında görev yaptığı anlamına geliyor.
Türkiye’nin yurt dışındaki askeri birliklerinden 11’i bulundukları ülkede ikili ve/veya çok taraflı anlaşmalara göre, Suriye ve Irak’taki birlikleri ise terörle mücadele kapsamında geçici “harekât üsleri” kapsamında görev yapıyor.
YetkinReport’un sorularını yanıtlayan savunma kaynakları TSK’nın “geniş bir coğrafyada aktif olarak varlık göstermesini”, Türkiye’nin “sınır ötesi güvenlik stratejileri ve uluslararası barış misyonlarına verdiği önemin somutlaşması” olarak tanımlıyor.
Milli Savunma Bakanı Yaşar Güler’in ABD ve İsrail’in İran’la savaşının ateşkes günlerinde Katar’ı ve Katar’daki Türk birliğini ziyareti bunun örneği.
13 Ülkede 70 Bin Asker
Türkiye’nin yurt dışındaki askeri varlığının önemli bir kısmını şu 5 nokta oluşturuyor:
1- Kıbrıs Türk Barış Kuvvetleri Komutanlığı, bir korgeneral komutasında, deniz ve hava unsurlarıyla takviye edilmiş iki mekanize piyade tümeni, bir zırhlı tugay, bir topçu alayı, tank birliği, İHA/SİHA birliği ve dönüşümlü olarak devriye gezen firkateyn, korvet ve hücumbotlardan oluşuyor.
2- Azerbaycan Görev Grup Komutanlığı, bir tümgeneral komutasında zırhlı birlikler ve komando birlikleri, askeri danışmanlar, eğitmenler ve uzmanlar, dönüşümlü görev yapan F-16 ve İHA/SİHA birimleri. Türkiye ve Azerbaycan silahlı kuvvetleri 2026 başından itibaren NATO-uyumlu “Müşterek Harekât Yeteneği” statüsünde bulunuyor.
3- Libya Türk Deniz Görev Grubu, bir tümgeneral komutasında, asgari 1 firkateyn, 1 korvet ve 1 lojistik destek gemisi, İHA/SİHA birimi, dönüşümlü F-16 birliği, Korkut ve Hisar hava savunma sistemleri, Libya silahlı kuvvetlerinin modernizasyonuna destek olmak üzere askeri danışman ve uzmanlardan oluşuyor.
4- Katar Türk Birleşik Müşterek Kuvvet Komutanlığı, bir tuğgeneral komutasında bir mekanize piyade taburu, Fırtına obüsleri, Korkut hava savunma sistemi, 2 karakol gemisi, 6 adet F-16 ve zırhlı devriye araçlarından oluşuyor.
5- Somali Türk Görev Kuvveti Komutanlığı (TURKSOM), bir korgeneral komutasında, El Kaide bağlantılı El Şebap örgütüyle mücadele ve Somali ordusunun yeniden yapılanması ve modernizasyonuna destek veren askeri danışman ve uzmanlar, 2024 anlaşmasıyla 10 yıl boyunca Somali karasularını ve açık deniz petrol sondaj gemilerini korumak ve açık deniz korsanlığıyla mücadele amaçlı asgari 1 firkateyn, 2 korvet, 1 tank çıkarma gemisi, 3 F-16, Korkut ve Hisar hava savunma birimlerinden oluşuyor.
İkili ve Çok Taraflı Anlaşmalar
6- Arnavutluk Ekip Başkanlığı
7- Kosova Türk Temsil Heyet Başkanlığı
8- Bosna-Hersek Türk Temsil Heyet Başkanlığı
9- Lübnan UNIFIL Harekâtı
10- NATO Irak Misyonu
11- DEAŞ Koalisyonu görevi kapsamında ABD, Katar ve Ürdün’de
Bunların yanı sıra, Birleşmiş Milletler görevi kapsamında Lübnan, Somali ve Kosova’da da TSK birimleri görev yapıyor.
Görülebileceği gibi, Türkiye’nin Kafkaslar ve Balkanlar’dan Hazar ve Akdeniz’e, Basra Körfezi ve Hürmüz Boğazı’ndan Doğu Afrika ve Babülmendep Boğazı’na dek askeri varlığı bulunuyor.
Suriye ve Irak’taki Türk askerî varlığı ise geçici harekât üsleri olarak anılıyor. Bunları, örneğin ABD’nin Katar’daki ya da Suudi Arabistan’daki üsleriyle karıştırmamak gerekiyor. Bunların asıl görevi PKK ve DEAŞ (IŞİD) ile mücadeleyi Türkiye sınırlarının dışında karşılayabilmek. Bölgedeki savaşların durulması ve Terörsüz Türkiye çerçevesinde PKK’nın silah bırakması gerçek olursa, bu geçici birliklere de ihtiyaç kalmayacağı yorumu yapılıyor.
