MHP lideri Bahçeli’nin PKK lideri Öcalan’ın “Barış Süreci Koordinatörü” olması önerisi, Kandil’den yapılan açıklamayla “eşzamanlı” görünüyor. (Foto: X/MHP)
MHP lideri Devlet Bahçeli, 5 Mayıs’ta TBMM Grubu’na hitabında, “terörsüz Türkiye” sürecinin ilerlemesi için, DEM’in istediği, PKK lideri Abdullah Öcalan’a istediği “statü” verilmesini destekledi, sıfatının “Barış Süreci ve Siyasallaşma Koordinatörü” olmasını önerdi.
Birkaç yıl önce “bebek katili” dediği Öcalan’ı asmak için Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’dan ölüm cezasını geri getirmeyi talep eden MHP lideri, şimdi Erdoğan’a kanlı bir silahlı mücadeleyle on binlerce insanın canını alan bir silahlı mücadeleyi yürüten Öcalan’ın “Barış Koordinatörü” olmasını öneriyordu.
MHP-DEM paslaşması
Öneri, MHP grup toplantısından bir saat kadar sonra toplanan DEM Parti Meclis grubunda heyecanla karşılandı. Eş Genel Başkan Tuncer Bakırhan, Bahçeli’nin önerisinin altına imzalarını attıklarını söyledi. Bakırhan bir adım daha ileri gitti: TBMM’de bir “Barış İzleme ve Takip Kurulu” kurulmasını önerdi; hemen bir yasa hazırlanıp bir haftada Meclis’ten geçirilmeliydi.
Bakırhan o arada demokrasiden ve siyasi tutukluların serbest bırakılmasından söz ederek, kendilerinden sonra Meclis grubunu toplayacak olan CHP lideri Özgür Özel’e adeta pas attı. Zaten Bahçeli de konuşmasında CHP’de Özal yönetimin başındaki “mutlak butlan” davasına değinip, işe “partiyi karıştırmanın yanlış” olacağını söylemişti.
Özel pası aldı: hem PKK’yı silahsızlaştıracak hem de Türkiye’deki “iç sorunu” halledip demokrasiyi güçlendirecek projeye attıkları imzaya sahip çıktı.
Daha iki hafta önce 23 Nisan resepsiyonunda -Erdoğan hariç- “tıkandığından” söz edilen süreç, 5 Mayıs’ta artık “terörsüz Türkiye” değil, MHP ve DEM’in ortaklaştığı lisan ile “barış süreci” olarak hayata dönmüştü.
Aradan geçen sürede ne değişmişti?
“Apocu Hareket” Ayrıntısı
O resepsiyonda Bahçeli, adını vermeden TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş’a görev düştüğünü söyleyerek, yasal çalışmanın “en yakın tarihte” başlaması gerektiğini söylerken DEM Partili TBMM Başkanvekili ve İmralı heyetinin kıdemli üyesi Pervin Buldan sürecin artık “senkronik” olması gerektiğini vurgulamıştı. Süreç için ilk defa bu sözcüğü Buldan kullanıyordu: “eşzamanlı” demekti.
Ne anlama geldiğini 5 Mayıs’ta DEM’in öteden beri kullandığı ifadeyle “barış süreci” olarak karşımıza çıkmasında anlıyoruz.
5 Mayıs, bir yıl önce, PKK’nın “Fesih Kongresi” olarak da adlandırılan 12’nci Kongresi’ni topladığı tarihti. Bu vesileyle bir tören düzenleyen PKK lider kadrosu, sürecin işlemesi için “acil” koşulun Öcalan’a statü verilmesi olduğunu söylemiş ve Ankara’nın duymak istemediği bir şeyi söylememişti. PKK yöneticileri uzun yıllardan sonra açıklamalarını PKK ya da KCK ya da herhangi bir örgüt adıyla değil, “Apocu Hareket Yönetimi” olarak imzalamıştı. Kurulduğu ilk yıllardaki adıyla “Apocular”, böylelikle PKK’nın fesih süreçlerinin başladığını ilan ediyordu.
Barış Koordinatörü Önerisi ve MİT
Bu açıklama Fırat Haber Ajansı’nca (ANF) sabah 10.30 sıralarında yayınlandı. MHP Grup toplantısı 10.45’te başladı. Bahçeli bu haberi alıp Öcalan’a “Barış Koordinatörlüğü” önerdi demek istemiyorum ama bir perde arkası koordinasyonundan söz edebiliriz.
Bu koordinasyonun MİT ve DEM arasında yürütüldüğünü varsaymak mümkün; Pervin Buldan’ın bir bildiği vardı sanırım.
Perde arkasını biraz daha aralayabiliriz.
Erdoğan ve Bahçeli 1 Mayıs’ta yüz yüze görüştüler. İstisnasız, şimdiye dek her görüşmenin ardından önemli kararlar ortaya çıktı. Bu görüşmeden iki gün sonra, 3 Mayıs’ta Türkiye gazetesinde AK Parti kaynaklarına dayandırılan bir haber çıktı. Buna göre “geçtiğimiz günlerde” MİT Başkanı İbrahim Kalın AK Parti yönetimine bilgi vererek, PKK’lıların silah bırakması konusunda bir “doğrulama mekanizması” kurulduğunu söylemişti.
AK Parti’nin son MYK’sı 28 Nisan’da yapılmıştı. Ama bilgilendirmenin Erdoğan-Bahçeli görüşmesinin ardından daha dar bir kadroya yapılmış olma ihtimali de vardı.
Sırada Ne Var?
Her hâlükârda 5 Mayıs’ta PKK şefleri ve MHP lideri tarafından hemen hemen aynı saat içinde, eşzamanlı yapılan açıklamalar öncesinde yoğun bir perde arkası trafiğinin yaşandığı anlaşılıyordu.
Son yapılan kamuoyu araştırmalarında toplumun sürece yüzde 55 ile 58 arasında “temkinli destek” verdiği görülüyor. Meclis’te grubu bulunan partiler arasında sürece açıktan karşı çıkan tek parti olan İYİ Parti’nin oy potansiyelinde belirgin bir artış gözlenmiyor. Ancak Öcalan’a “barış koordinatörü” sıfatı önerilmesine toplumun, DEM tabanındaki memnuniyet hariç, nasıl tepki vereceği önem taşıyor.
Bu durum AK Partiyi iktidar sorumluluğunun da ötesinde bütün sürecin kilit partisi haline getiriyor. Neticede bu karara yıllardır “bebek katili” söylemiyle şartlandırdıkları milliyetçi-muhafazakâr seçmeni ikna etmek MHP’den de çok onlara düşecek.
Ama Erdoğan gerçekten Türkiye’nin ekonomik çıkarlarını Avrupa Birliği ile yakınlaşmada görüyorsa, hukuk devleti ve demokratikleşme adımları atmak gereğini de görüyordur mutlaka. Mayıs-Haziran siyaseten çok sıcak olacak. Dokuz günlük Kurban Bayramı tatili de sessiz sedasız perde arkası çalışmaları için gayet uygun.
